برای کنترل آب و هوای ساختمان، نیاز است که انتقال گرما از بیرون به درون و از درون به بیرون بنا را کنترل کنیم. می‌دانیم که انتقال گرما به سه روش تابش، همرفت و رسانش اتفاق می‌افتد. در بحث آب و هوا و ایجاد شرایط آسایش، عامل تبخیر سطحی نیز نقش مهمی در کاهش دما دارد. جدول زیر نشان می‌دهد که در فصول گرم و سرد، کدام عوامل طبیعی را برای کاهش یا افزایش دما باید درنظر داشت.

بنابراین روش‌های بهره‌گیری از انرژی‌ها و امکانات طبیعی برای ایجاد شرایط آسایش در داخل ساختمان را می‌توان در چند دسته تقسیم کرد:

• بهره‌گیری از تابش خورشید یا فرار از تابش زیاد خورشید
• برودت تابشی- یا تابش ساختمان در شب
• فرار از باد
• استفاده از باد و جریان‌های ملایم هوا
• کاهش هدایت گرمایی ساختمان